|  پنجشنبه 28 فروردين 1393

نوع جستجو را انتخاب کنید.
 
  • سایت
  • وب
Search
You are here: اداره کل امور مجامع و شورای سازمانها > فرهنگ واژگان اداری

فرهنگ واژگان اداری

فرهنگ لغات اداری (بخش اول)
معاونت سیستمها و روشها
بیمه تأمین اجتماعی شامل ارائه خدمات به هنگام حوادث و بیماریها، بارداری و پرداخت غرامت دستمزد مستمریهای از کارافتادگی، بازنشستگی، فوت و همچنین پرداخت مقداری بیکاری به بیمه شدگان مربوطه طبق قانون تأمین اجتماعی می باشد.
بدهی معوقه میزان بدهی قطعی شده که پرداخت آن به تأخیر افتاده باشد
قانون تجارت مجموعه مقررات راجع به تنظیم روابط تجاری اشخاص حقیقی و حقوقی.
قانون کار مجموعه مقررات راجع به تنظیم روابط فی ما بین کارگر- کارفرما و دولت در خصوص قراردادهای کار و سایل مربوط به اشتغال.
شرکتهای سهامی خاص شرکتهائی که تمام سرمایه آنها در موقع تاسیس منحصراً توسط موسسین تامین گردیده است.
با مسئولیت محدود شرکت سهامی خاص عبارت است از شرکت تجاری مرکب از حداقل به سهامدار که فعالیتهای تجاری خود را مطابق قانون انجام و سرمایه آن توسط سهامداران تعهد و پرداخت گردیده است و مسئولیت شرکا محدود به میزان سهام ایشان در شرکت است.
تضامنی نوعی شرکت تجاری است که هر یک از شرکاء مسئول تمام بدهی شرکت در مقابل طلبکاران است و به عبارت دیگر حق دارد تمام طلب خود را از هر یک از شرکاء مطالبه نماید.
مالیات ابرازی عملکرد مالیاتی است که به درآمد مشمول مالیات مندرج در اظهارنامه مالیاتی تعلق می گیرد و توسط مودیان ابراز می گردد.
مالیات تشخیصی مالیاتی است که با رسیدگی ، توسط ماموران مالیاتی تعیین و طبق برگ تشخیص مالیات ابلاغ میشود.
معافیت مالیاتی آن میزان ار دزآمدها یا ماخذ مالیات بوده که .... در فصول مختلف قانون مالیاتهای مستقیم حسب مورد آنها را معاف از پرداخت مالیات اعلام نموده است.
مالیات تکلیفی مالیات تکلیفی قسمتی از مالیات بر درآمد اشخاص است که تکلیف کسر و پرداخت آن طبق احکام قانونی مربوطه در برخی منابع مالیات بر درآمد به عهده پرداخت کنندگان وجوه می باشد.
حقوق وظایف و تکالیف- در فارسی به معنی دستمزد- مجموعه قوانین، قواعد لازم الاجرائی که به منظور استقرار نظم در جوامع انسانی رفع یا شناخته شده است.
صورتجلسه جمع آوری و تدوینی مطالبی که علاوه بر تأمین اهداف و نیازهای یک جلسه بتواند بعنوان مرجع مناسبی در آینده قرار گیرد.
اساس نامه قانونی که برای اداره یک انجمن یا مجلس یا سازمان اجتماعی و سیاسی تنظیم شده باشد.
آئین نامه مجموعه اصول و قوانین داخلی که یک شرکت برای نظر دادن به روال کاری خود، تهیه می کند.
مجمع عمومی فوق العاده اجتماع سهامدران دارای اختیارات ویژه و خاص از جمله تغییر اساسنامه ، انحلال شرکت و...
مجمع عمومی عادی به طور فوق العاده همان مجمع عمومی عادی است که در زمانی غیر از زمان مقرر تشکیل میشود.
مجمع عمومی عادی  مجمع عمومی عادی باید سالی یک بار در مواقعی که در اساسنامه پیش بینی شده است برای رسیدگی به ترازنامه و حساب سود و زیان سال مالی قبل و صورت دارائی و مطالبات و دیون شرکت و صورتحساب دوره عملکرد سالیانه شرکت و رسیدگی به گزارش مدیران و بازرس یا بازرسان و سایر امور مربوط به حسابهای سال مالی تشکیل شود.
قرارداد توافق دو یا چند نفر در خصوص انجام کار یا ایفاد تعهدی.
پروژه  و به عبارت دیگر فرآیند خاصی مشتمل بر مجموعه ای از فعالیتهای هماهنگ و کنترل شده با زمان آغاز و پایان.
کارفرما شخص حقیقی یا حقوقی است که بیمه شده به دستور یا به حساب او کار می کند. کلیه کسانی که به عنوان مدیر یا مسئول عهده دار اداره کارگاه هستند نماینده کارفرما محسوب می شوند و کارفرما مسئول انجام کلیه تعهداتی است که نمایندگان مزبور در قبال بیمه شده به عهده می گیرند.
پیمانکار در اصلاح مالیات بر درآمد آنکه ضمن عقد قرارداد کتبی متعهد کند که ساخت بنائی یا تهیه و تحویل کالائی را در مقابل شود و پول معین به عهده گیرد.
پیمان مدیریت پیمانی که ابتدا طراحی پروژه توسط کارفرما ار مهندسی طراح (مشاور) تأمین می شود و پس از طریق مناقصه برای ساخت به پیمانکار سازنده محول می شود.
حسن انجام کار بر اساس مفاد ماده 35 دفترچه شرایط عمومی پیمان (در خصوص پیمانهای کارهای ساختمانی و تاسیساتی مربوط به طرحهای عمرانی ) از مبلغ ناخالص صورت و.... پیمانکار معادل 10 درصد به عنوان تضمین حسن انجام کار کسر و در حساب جداگانه ای نزد کارفرما نگهداری می شود.
کسورات وجوهی است که طبق قوانین و مقررات از وجوه پرداختی به اشخاص حقیقی کسر و حسب مورد و طبق مقررات مربوطه به سازمانهای ذیربط پرداخت و یا به اشخاص مزبور مسترد می گردد.
مفاصا حساب به گواهی پرداخت کلیه بدهی تا زمان مذکور در آن اطلاق می شود و می تواند بابت بدهی مالیاتی - بیمه- عوارض نوسازی و غیره صادر گردد.
بخشنامه و دستورالعمل بخشنامه برای حسن اجرای مقررات توسط مدیران سازمانها یا واحدهای اداری تدوین و صادر می گردد. دستورالعمل ها برای نحوه انجام امور محوله صادر شده و در بعضی موارد در قوانین، صدور دستورالعمل بعهده هیات وزیران یا وزارتخانه ها یا سازمانها و غیره محول میشود.
مشخصات مدیران نام- فامیل- نشانی- سمت مدیران اشخاص حقوقی بوده و در فرمهای مالیاتی دارندگان امضاء مجاز نیز تعیین شده است.
رزونامه فرم حاوی سوابق تحصیلی، سوابق تجربی (سابقه کار)، مشاغل و سمت های قبلی کارکنان است.
پایه تحصیلی آخرین و بالاترین مدرک تحصیلی معتبر می باشد.

فرهنگ لغات اداری (قسمت دوم)

معاونت  بررسی های مالی و بودجه 

بودجه بودجه از نظر عامه مردم عبارت از دخل و خرج یا درآمد و هزینه است. / بودجه عبارت از طرحی جامع در قالب اصطلاحات مالی که به وسیله آن یک برنامه جاری برای مدت معینی اجرا می گردد./ بودجه عبارت از بیان مالی و یا مقداری سیاستی که در طول مدتی معین از زمان آینده برای وصول به هدف های تعیین شده باید تعقیب شود./ بودجه یک اصطلاح کلی یک برنامه مالی است برای مدت محدودی از زمان و بودجه دولت عبارت از برآورد هزینه ها و پیش بینی درآمدها برای یک دوره آتی که همراه آن درآمدها و هزینه های قطعی سال گذشته و جاری نیز ارائه می شود./ بودجه طرحی است برای تامین هزینه های دولت یا یک بنگاه انتفاعی برای مدتی معین./ بودجه روشی است برای تعیین آنکه چه کارهایی باید انجام شود./ بودجه مشتمل بر جریان ورود درآمدها به واحد تجاری و جریان خروج مخارج از آن است./ بودجه ابزاری است برای رسیدن دولت به اهدافش در راستای توسعه و رشد اقتصادی./ بودجه سندی است که فعالیت های اقتصادی،اجتماعی و فرهنگی دولت برای یک سال در آن پیش بینی می گردد./ بودجه عبارت از یک نقشه یا برنامه مالی برای یک دوره معین است.
 سود هر سهم (Earning per share): سود هر سهم که به اختصار آن را EPS می‌نامند عبارت است از میزان سود یک شرکت که به هر سهم عادی جاری تعلق می‌گیرد.‌ نحوه محاسبه آن به این صورت است که سود سهام ممتاز را از درآمد خالص کسر کرده و بر تعداد سهام عادی شرکت تقسیم می‌کنند. البته سود هر سهمی که معمولا شرکت‌ها هر چند وقت یکبار آن را تعدیل می‌کنند در واقع پیش‌بینی سود هر سهم آن شرکت برای سال مالی جاری است.  
سرمایه (Capital):  سرمایه واژه بسیار مبهمی است که بسته  به شرایط و رفتار، توصیف‌های مختلفی دارد.‌ به‌صورت کلی سرمایه بیان‌کننده منابع مالی می‌باشد که برای استفاده در دسترس است. در مورد شرکت‌های سهامی عام سرمایه را به این صورت محاسبه می‌کنند که تعداد کل سهام عادی منتشر‌شده شرکت را در عدد ۱۰۰۰ که بیانگر ارزش اسمی هر سهم عادی است ضرب می‌کنند تا سرمایه شرکت سهامی عام، بر حسب ریال بدست آید.
ترازنامه (Balance sheet):  یکی از صورت‌های مالی شرکت است که دارائی‌ها، بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام را در یک مقطع زمانی مشخص می‌کند.‌ دارائی‌ها را در سمت راست و بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام را در سمت چپ ترازنامه نشان می‌دهند.‌ همیشه جمع دارائی‌ها باید مساوی جمع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام باشد. اگر ترازنامه بصورت تلفیقی تهیه شود به این معنی است که واحد تجاری به‌جای اینکه یک شرکت انفرادی باشد، گروهی از شرکت‌هاست. 
سود انباشته (Retained Eearning):  درصدی از سود شرکت است که به صورت سود سهام پرداخت نشده است و شرکت برای سرمایه‌گذاری مجدد در فعالیت‌های اصلی‌اش یا پرداخت بدهی آن را نگه داشته است. سود انباشته در سمت چپ ترازنامه و زیر حقوق صاحبان سهام ثبت می‌شود. از اضافه کردن سود خالص یا کسر کردن زیان خالص از سود انباشته ابتدای دوره، سود سهام پرداختنی به سهام‌داران به دست می‌آید.
سرقفلی (Goodwill):  مازاد قیمت خرید بر ارزش بازار دارایی‌ها را سرقفلی گویند. حساب‌داران سرقفلی را در گزارش‌گری مالی به عنوان مازاد ثبت می‌کنند. قیمتی را که واحد تجاری می‌ارزد، بازار تعیین می‌کند. سرقفلی زمانی ایجاد می‌شود که قیمتی که برای تحصیل واحد تجاری پرداخت می‌شود بیش از ارزش دارایی‌ها و بدهی‌هایش باشد. نیروی کار سرزنده، داشتن مشتریان دایمی، موقعیت خوب در بازار و موارد دیگر می‌تواند از جمله دلایل این تفاوت قیمتی باشد
نسبت پرداخت سود سهام (Dividend Payout Ratio) درصدی از درآمد که به عنوان سود سهام به سهام‌داران پرداخت می‌شود. نحوه محاسبه آن به این صورت است که سود تقسیمی هر سهم در سال را بر سود هر سهم تقسیم می‌کنند. یا سود تقسیمی را تقسیم بر درآمد خالص می‌کنند. این نسبت نشان می‌دهد که تا چه اندازه می‌توان سود سهام را از محل سود پرداخت نمود. شرکت‌هایی که به مرحله بلوغ رسیده‌اند، نوعا نسبت پرداخت بالایی دارند
حسابهای فی‌مابین حسابهای رابط مرکز با مناطق و واحدهای تابعه می باشد که در طول دوره مالی بطور مستمر کنترل و نسبت به رفع مغایرت احتمالی اقدام می گردد تا در صورتهای مالی تجمیعی (تلفیقی) حذف گردند.
مناطق و واحدهای تابعه در حال حاضر کلیه مناطق و واحدهای تابعه می باشند (33 واحد) که صورتهای مالی آنها در پایان هر ماه و در پایان سال تجمیع (تلفیق) و به عنوان صورتهای مالی تجمیعی (تلفیقی) ارائه می گردند، ضمن اینکه موضوع تهیه صورتهای مالی تلفیقی شهرداری تهران و سازمانها و شرکتهای وابسته شهرداری در دست اقدام است.
حساب وجوه انتقالی پرداخت شده و دریافت شده (معین مناطق و واحدهای تابعه) به ترتیب وجوه پرداخت شده توسط معاونت خزانه داری کل اداره امور مالی و اموال به مناطق و واحدهای تابعه و همچنین وجوه دریافت شده از مناطق و واحدهای تابعه را که مربوط به وجوه انتقالی درآمدی می باشد نشان می دهد که در طی سال با مناطق و واحدهای تابعه کنترل و مغایرت های احتمالی رفع می گردد تا در پایان سال در تجمیع (تلفیق) حذف گردند.
حساب جاری واحدهای تابعه / مرکز ثبت عملیات مربوط به کلیه رویدادهای مالی مناطق و واحدها با یکدیگر اعم از انتقال دارائیهای فیمابین و عملیات مربوط به تهاتر می باشد که از طریق حساب رابط فوق در دفاتر واحدها و مناطق و مرکز ثبت می شود.
تهاتر اگر به ازای دارائی یک ذینفع (شخص حقیقی یا حقوقی) در یک منطقه دارائی دیگری به ذینفع در منطقه دیگری داده شود، عملیات حسابداری در دفاتر گیرنده و واگذارنده و مرکز در حسابهای فیمابین مرکز با مناطق و واحدها به عنوان عملیات تهاتر ثبت می گردد.
همگن بودن روشهای حسابداری منظور همگن بودن کلیه روشهای حسابداری در سطح مناطق و واحدهای تابعه جهت تهیه صورتهای مالی تجمیعی (تلفیقی) در طی دوره و پایان دوره مالی می باشد.
متحدالشکل بودن کدینگ حسابها منظور یکسان سازی کدینگ حسابداری در سطح مناطق و واحدهای تابعه جهت تهیه صورتهای مالی تجمیعی (تلفیقی) می باشد.
تفریغ بودجه تفریغ بودجه نشان می دهد که اعتبارات مصرف شده و درآمدهای وصولی دوره مالی تا چه میزان با اعتبارات مصوب و درآمدهای پیش بینی شده مغایرت داشته است.
صورتهای مالی تجمیعی (تلفیقی) ادواری منظور صورتهای مالی مناطق و واحدهای تابعه می باشد که در طی دوره مالی (پایان هر ماه) و در پایان هر سال تجمیع (تلفیق) و به مبادی ذیربط ارائه می گردد.
يادداشتهای پیوست صورتهای مالی اصولاً صورتهای مالی باید کامل باشند و فقط آن بخش از اطلاعات را که در صورتهای مالی نمی توان منعکس نمود باید در یادداشتها افشاء شود.
صورتهای مالی تلفیقی: به صورتی گفته می شود که در آن دارئیها، بدهیها، حقوق صاحبان سهام، درآمدها و هزینه های شرکت اصلی (مادر) و واحدهای فرعی بصورت یک واحد تجاری نشان داده شود.
consolidated financial statements
شرکت اصلی (مادر): یک واحد تجاری است که دارای یک یا چند شرکت فرعی باشد.
Holding company
شرکت فرعی Subsidiary company یک واحد تجاری است که بیش از 50% سهام دارای حق رای آن در دست شرکت دیگر باشد و یا به دلائل مختلف شرکت اصلی (مادر) حتی با سهام کمتر از 50% قادر به کنترل آن باشد.
گروه شرکتها: منظور از گروه شرکتها، شرکت اصلی (مادر) و شرکتهای فرعی آن می باشد.
Consoli dated groups
لزوم تهیه صورتهای مالی تلفیقی افرادی که دارای حقوقی در شرکت اصلی می باشند مانند سهامداران فعلی یا آتی شرکت اصلی، بستانکاران و ... علاقمند هستند که از وضعیت مالی، نتایج عملکرد گروه مطلع باشند و این نیاز فقط از طریق تهیه صورتهای مالی تلفیقی برآورده می شود زیرا صورتحساب تلفیقی گروه اطلاعات مالی گروه شرکتها را بصروت یک واحد تجاری بدون توجه به مرزهای قانونی و شخصیت حقوقی جداگانه آنها ارائه می نمایند.
ضوابط تلفیق جمع نمودن مبالغ دارائیها، بدهیها و درآمدها و هزینه های مندرج در صورتهای مالی جداگانه واحد تجاری اصلی (مادر) و واحدهای تجاری فرعی پس از اعمال تعدیلات لازم در ارتباط با سهم اقلیت، معاملات فیمابین درون گروهی و همگن سازی روش های حسابداری می باشد.
سهم حقوق اقلیت: خالص دارائیهای قابل انتساب به اقلیت در تاریخ ترازنامه به عنوان سهم اقلیت در ترازنامه تلفیقی گروه در بخش حقوق صاحبان سهام، جدا از حقوق صاحبان سهام واحد اصلی (مادر) ارائه می گردد. ضمناً سود (زیان) های واحدهای تجاری فرعی به نسبت میزان مالکیت واحد تجاری اصلی (مادر) و اقلیت بین آنها تقسیم می شود.
 Minority lnterest
معاملات و مانده های درون گروهی (گروهی بین شرکتهای عضو گروه) : InterCompany transaction تعهدات، مطالبات و معاملات درون گروهی و همچنین سود یا زیان های درون گروهی تحقق نیافته ناشی از معاملات، در هنگام تهیه صورتهای مالی تلفیقی گروه بایستی حذف گردند، بعلت اینکه اعضای گروه به عنوان یک شخصیت اقتصادی واحد تلقی می گردند.
رویه های حسابداری همگن در تهیه صورتهای مالی تلفیقی در گروه شرکتها (شرکت اصلی و شرکت فرعی)، باید رویه های حسابداری اعضای گروه همگن و یکسان باشد و چنانچه رویه ها متفاوت باشد، باید تعدیلات لازم برای یکسان سازی روشهای حسابدرای حتی الامکان انجام شود. مگر اینکه تعدیل میسر نباشد.
موارد عدم لزوم تهیه صورتهای مالی تلفیقی بعضاً میزان سرمایه گذاری شرکت اصلی (مادر) در شرکت فرعی بیش از 50% می باشد ولی ممکن است صورتهای مالی تلفیقی تهیه و ارائه نگردد:
  1) مواردی که کنترل شرکت اصلی موقت باشد و یا در صورتیکه واحد اصلی (مادر) توانائی کنترل واحد فرعی را نداشته باشد.
  2) مواردی که تهیه صورتهای مالی بیشتر استفاده کنندگان را گمراه می نماید و یا اینکه مبنای طبقه بندی حسابها در شرکت اصلی و فرعی آنچنان اختلاف شدید داشته باشد که امر تلفیق را با دشواری روبرو سازد و باعث گمراهی استفاده کنندگان گردد.
معنی و مفهوم اموال مال در لغت عبارت است از آنچه در ملک شخصی باشد. در اصطلاح حقوقی چیزی است که ارزش اقتصادی داشته و قابل تقویم به پول باشد. کلمه مال در اصل از واژه میل یعنی خواستن گرفته شده و به همین دلیل در فارسی به مال خواسته می گویند. جمع مال اموال است.
 Conception of property  
انواع مال قانون مدنی ایران اموال را بر دو قسم دانسته است. اموال منقول و اموال غیر منقول.
اموال منقول: اموال منقول اموالی است که قابل نقل و انتقال از جائی به جای دیگر باشد. مانند صندلی، اتومبیل، مبل و ... در این رابطه ماده 19 قانون مدنی در تعریف اموال منقول مقرر داشته است:
Moveable property اشیایی که نقل آن از محلی به محل دیگر ممکن باشد بدون اینکه به خود یا محل آن خرابی وارد آید منقول است. مضافاً اینکه ماده 21 قانون مزبور انواع کشتیها و دستگاههای عظیم متحرک مانند کامیون های بزرگ و ترن و ... را جزو اموال منقول محسوب نموده است.
اموال غیر منقول : اموال غیر منقول، اموالی است که امکان نقل و انتقال آن از محلی به محل دیگر وجود نداشته باشد. در قانون مدنی ماده 12 درباره اموال غیر منقول مقرر داشته:
 Immovable property مال غیر منقول آن است که از محلی به محل دیگر نتوان نقل نمود اعم از اینکه استقرار آن ذاتی باشد یا بواسطه عمل انسان به نحوی که نقل آن مستلزم خرابی یا نقص مالی یا محل آن شود.
اموال عمومی : Common property مشترکات عمومی اموالی است که متعلق به عموم می باشد و هیچ یک از افراد نمی توانند در این گونه اموال تصرفی نمایند که دیگران از استفاده آن محروم گردند. کوچه ها و خیابان ها، مجاری آب و فاضلاب، میادی، پیاده روها، انهار، اشجار، فضای سبز در معابر و پارکها، گورستان، پل ها و ... از مصادیق مشترکات عمومی است.
اموال غیر مصرفی: Non consumption property دوام آن کمتر از یکسال نباشد. مصرف شدنی نباشد یعنی با استفاده ای که از آن بعمل می آید غیر قابل استفاده برای دفعات بعد نگردد. در اثر استفاده با سرعت فرسوده نشود. در معرض نابودی غیر قابل اجتناب نباشد. قیمت آن بلافاصله با هر دفعه استفاده کم نشود. مستقلاً یک مال محسوب شود نه اینکه جزیی از یک مال دیگر باشد مانند: قطعات مختلف یک رایانه (از قبیل هارد، مادربرد، رم و ...). قیمت آن از 000/300 ریال کمتر نباشد.
  به اینگونه اموال بایستی شماره برچسب اختصاص داد و در دفتر اموال غیر مصرفی مشخصات آنها به طور کامل ثبت و از تحویل گیرنده رسید دریافت گردد.
اموال مصرفی : کالایی هستند که در اثر استفاده به صورت جزئی یا کلی از بین می روند. این دسته از اموال نیازی به شماره برچسب ندارند و ثبت آنها در دفاتر اموال ضرورت ندارد. بدیهی است اینگونه اقلام صرفاً در دفتر انبار یا کاردکس درج می گردد.
Consumption property  
اموال در حکم مصرفی : Property in the case of consumption  اموالی هستند که در ظاهر با اموال غیر مصرفی مشابهت دارند اما به لحاظ طبیعت و ماهیت یا ارزش کم، تنظیم حساب برای آنها به صورت اموال غیر مصرفی ضرورت ندارد.
هزینه : Expenses اندازه پولی منابع اقتصادی که به خاطر رسیدن به یک مقصود معین یا یک مزیت مشخص که در گذشته مصرف شده است یا در نظر است در آینده مصرف وفدا شود.
هزینه یابی: Costing هزینه یابی یک رویکرد ساختار یافته ای برای تعیین هزینه در طول عمر محصول است. به گونه ای که تعیین می کند محصول مورد نظر با چه شاخص های عملکردی و کیفیتی می باید تولید شود تا در هنگام فروش با قیمت پیش بینی شده به میزان سود دلخواه در طول عمر خود دست یابد.
هزینه مستقیم : Direct expense هزینه ای که بتوان آن را مستقیماً به یک دایره یا یک مرکز مسئولیت مشخص (موضوع هزینه) ارتباط داد یا ردیابی کرد اصطلاحاً هزینه مستقیم آن دایره یا مرکز نامیده می شود.
هزینه غیر مستقیم : هزینه ای است که مستقیماً قابل ردیابی با یک دایره یا یک مرکز مشخص (موضوع هزینه) نیست هزینه غیر مستقیم آن دایره یا آن مرکز خوانده می شود.
 Indirect expense  
محرک های هزینه : فعالیت هایی که باعث رخداد هزینه ها می گردند اصطلاحاً محرک های هزینه نامیده می شوند
 Expenses creation  
هزینه متغیر : Variable expense هزینه هایی که در مجموع متناسب با تغییر در سطح فعالیت یا به بیان دیگر متناسب با تغییر در محرک هزینه تغییر می کند.
هزینه های ثابت : Fixed assets به هزینه هایی گفته می شود که اگر سطح فعالیت یا محرک هزینه تغییر کند در مجموع بدون تغییر باقی بماند.
پروژه : Project به مجموعه کارهایی که با بهره از منابع (زمان، مالی، انسانی و ...) محدود و به گونه مستمر و هدفدار برای رسیدن به یک هدف از پیش ویژه شده انجام می پذیرد گویند.
سربار : Overhead به هزینه مواد غیر مستقیم و دستمزد غیر مستقیم و سایر هزینه هایی که به آسانی قابل شناسایی یا بطور مستقیم قابل منظور به سفارشات یا محصولات خاص نمی باشد اطلاق می گردد.
مواد : Material هر آنچه در ساختار محصول بکار برود و جزء لاینفک محصول باشد.
فعالیت : Activity کوچکترین جزء عملیاتی تشکیل دهنده یک پروژه را فعالیت گویند.
خدمات : Services به هر گونه فعالیت یا مزیت گویند که از یک طرف به طرف دیگر ارائه می شود و لزوماً نامحسوس است و مالکیت چیزی را دنبال ندارد.
دستمزد : Wage هزینه کار یا دستمزد عبارت از بهائی است که در قبال استفاده از کار نیروی انسانی پرداخت می شود وجوهی که به کارکنان شاغل در فعالیتها و کوششهای مرتبط با ساخت و یا خدمات پرداخت می شود.
بودجه : Budget بودجه از نظر عامه مردم عبارت از دخل و خرج یا درآمد و هزینه است. بودجه عبارت از طرحی در قالب اصطلاحات مالی که به وسیله آن یک برنامه مالی برای مدت معینی اجرا می گردد. بودجه عبارت از بیان مالی و یا مقداری سیاستی که در طول مدتی معین از زمان آینده برای وصول به هدف های تعیین شده باید تعقیب شود.
سود هر سهم : Earning per share سود هر سهم که به اختصار آن را EPS می‌نامند عبارت است از میزان سود یک شرکت که به هر سهم عادی جاری تعلق می‌گیرد.‌ نحوه محاسبه آن به این صورت است که سود سهام ممتاز را از درآمد خالص کسر کرده و بر تعداد سهام عادی شرکت تقسیم می‌کنند. البته سود هر سهمی که معمولا شرکت‌ها هر چند وقت یکبار آن را تعدیل می‌کنند در واقع پیش‌بینی سود هر سهم آن شرکت برای سال مالی جاری است.
سرمایه : Capital سرمایه واژه بسیار مبهمی است که بسته به شرایط و رفتار، توصیف‌های مختلفی دارد.‌ به‌صورت کلی سرمایه بیان‌کننده منابع مالی می‌باشد که برای استفاده در دسترس است. در مورد شرکت‌های سهامی عام سرمایه را به این صورت محاسبه می‌کنند که تعداد کل سهام عادی منتشر‌شده شرکت را در عدد ۱۰۰۰ بیانگر ارزش اسمی هر سهم عادی ضرب می‌کنند تا سرمایه شرکت سهامی عام، بر حسب ریال بدست آید.
تراز نامه : Balance sheet یکی از صورت‌های مالی شرکت است که دارائی‌ها، بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام را در یک مقطع زمانی مشخص می‌کند.‌ دارائی‌ها را در سمت راست و بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام را در سمت چپ ترازنامه نشان می‌دهند.‌ همیشه جمع دارائی‌ها باید مساوی جمع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام باشد. اگر ترازنامه بصورت تلفیقی تهیه شود به این معنی است که واحد تجاری به‌جای اینکه یک شرکت انفرادی باشد، گروهی از شرکت‌هاست.
سود انباشته : Retained earnings درصدی از سود شرکت است که به صورت سود سهام پرداخت نشده است و شرکت برای سرمایه‌گذاری مجدد در فعالیت‌های اصلی‌اش یا پرداخت بدهی آن را نگه داشته است. سود انباشته در سمت چپ ترازنامه و زیر حقوق صاحبان سهام ثبت می‌شود. از اضافه کردن سود خالص یا کسر کردن زیان خالص از سود انباشته ابتدای دوره، سود سهام پرداختنی به سهام‌داران به دست می‌آید.
سرقفلی : Goodwill مازاد قیمت خرید بر ارزش بازار دارایی‌ها را سرقفلی گویند. حساب‌داران سرقفلی را در گزارش‌گری مالی به عنوان مازاد ثبت می‌کنند. قیمتی را که واحد تجاری می‌ارزد، بازار تعیین می‌کند. سرقفلی زمانی ایجاد می‌شود که قیمتی که برای تحصیل واحد تجاری پرداخت می‌شود بیش از ارزش دارایی‌ها و بدهی‌هایش باشد. نیروی کار سرزنده، داشتن مشتریان دایمی، موقعیت خوب در بازار و موارد دیگر می‌تواند از جمله دلایل این تفاوت قیمتی باشد.
نسبت پرداخت سود سهام : Dividend Payout Ratio درصدی از درآمد که به عنوان سود سهام به سهام‌داران پرداخت می‌شود. نحوه محاسبه آن به این صورت است که سود تقسیمی هر سهم در سال را بر سود هر سهم تقسیم می‌کنند. یا سود تقسیمی را تقسیم بر درآمد خالص می‌کنند. این نسبت نشان می‌دهد که تا چه اندازه می‌توان سود سهام را از محل سود پرداخت نمود. شرکت‌هایی که به مرحله بلوغ رسیده‌اند، نوعا نسبت پرداخت بالایی دارند.
بیمه تأمین اجتماعی : شامل ارائه خدمات به هنگام حوادث و بیماریها، بارداری و پرداخت غرامت دستمزد مستمریهای از کارافتادگی، بازنشستگی، فوت و همچنین پرداخت حق بیمه بیکاری به بیمه شدگان مربوطه طبق قانون تأمین اجتماعی می باشد.
 Social security assurance  
بدهی معوقه : Delayed liability میزان بدهی قطعی شده که پرداخت آن به تأخیر افتاده باشد.
قانون تجارت : Trade legislation مجموعه مقررات راجع به تنظیم روابط تجاری اشخاص حقیقی و حقوقی.
قانون کار : Labor legislation مجموعه مقررات راجع به تنظیم روابط فی ما بین کارگر- کارفرما و دولت در خصوص قراردادهای کار و مسایل مربوط به اشتغال.
شرکتهای سهامی خاص : شرکتهائی که تمام سرمایه آنها در موقع تاسیس منحصراً توسط موسسین تامین گردیده است.
 Private joint stock company  
شرکت با مسئولیت محدود : شرکت با مسئولیت محدود عبارت است از شرکت تجاری مرکب از حداقل سه نفر سهامدار که فعالیتهای تجاری خود را مطابق قانون انجام و سرمایه آن توسط سهامداران تعهد و پرداخت گردیده است و مسئولیت شرکا محدود به میزان سهام ایشان در شرکت است.
 Limited liability company  
شرکت تضامنی : Partner ship company نوعی شرکت تجاری است که هر یک از شرکاء مسئول تمام بدهی شرکت در مقابل طلبکاران است و به عبارت دیگر ذینفع حق دارد تمام طلب خود را از هر یک از شرکاء مطالبه نماید.
مالیات ابرازی عملکرد : Declared tax in fiscal year مالیاتی است که به درآمد مشمول مالیات مندرج در اظهارنامه مالیاتی تعلق می گیرد و توسط مودیان ابراز می گردد.
مالیات تشخیصی : Appointed tax مالیاتی است که با رسیدگی ، توسط ماموران مالیاتی تعیین و طبق برگ تشخیص مالیات ابلاغ میشود.
معافیت مالیاتی : Tax reduction آن میزان از درآمدها یا مأخذ مالیات بوده که قانون گزار در فصول مختلف قانون مالیاتهای مستقیم حسب مورد آنها را معاف از پرداخت مالیات اعلام نموده است.
مالیات تکلیفی : Tax duty مالیات تکلیفی قسمتی از مالیات بر درآمد اشخاص است که تکلیف کسر و پرداخت آن طبق احکام قانونی مربوطه در برخی منابع مالیات بر درآمد به عهده پرداخت کنندگان وجوه می باشد.
حقوق : Law وظایف و تکالیف- در فارسی به معنی دستمزد- مجموعه قوانین، قواعد لازم الاجرائی که به منظور استقرار نظم در جوامع انسانی وضع یا شناخته شده است.
صورتجلسه : Agenda جمع آوری و تدوین مطالبی که علاوه بر تأمین اهداف و نیازهای یک جلسه بتواند به عنوان مرجع مناسبی در آینده قرار گیرد.
اساس نامه : Articles of association قانونی که برای اداره یک شرکت، انجمن، مجلس یا سازمان اجتماعی و سیاسی تنظیم شده باشد.
آئین نامه : Regulations مجموعه اصول و قوانین داخلی که یک شرکت برای نظم دادن به روال کاری خود، تهیه می کند.
مجمع عمومی فوق العاده : Extraordinary general meeting اجتماع سهامداران دارای اختیارات ویژه و خاص از جمله تغییر اساسنامه، انحلال شرکت.
مجمع عمومی عادی به طور فوق العاده : Ordinary general meeting in the case of extraordinary همان مجمع عمومی عادی است که در زمانی غیر از زمان مقرر تشکیل می شود.
مجمع عمومی عادی : Ordinary general meeting مجمع عمومی عادی باید سالی یک بار در مواقعی که در اساسنامه پیش بینی شده است برای رسیدگی به ترازنامه و حساب سود و زیان سال مالی قبل و صورت دارائی و مطالبات و دیون شرکت و صورتحساب دوره عملکرد سالیانه شرکت و رسیدگی به گزارش مدیران و بازرس یا بازرسان و سایر امور مربوط به حسابهای سال مالی تشکیل شود.
قرارداد : Contract توافق دو یا چند نفر در خصوص انجام کار یا ایفاد تعهدی.
پروژه : Project فرآیند خاصی مشتمل بر مجموعه ای از فعالیتهای هماهنگ و کنترل شده با زمان آغاز و پایان.
کار : Labor عبارت است از اجزای تشکیل دهنده یک وظیفه.
وظیفه : Duty task قسمتی از فعالیت های جسمی یا فکری است که بر عهده یک فرد در سازمان گذاشته می شود.
شغل : Job وظایف مشابه و مرتبطی است که فرد در مقابل دریافت حقوق و دستمزد دارد.
حرفه : Profession گروهی از مشاغل مشابه است.
شرح شغل : Describtion of job خلاصه ای از اطلاعات مربوط به یک شغل خاص است.
پست سازمانی : Career position عبارت است از جایگاه سازمانی افراد.
شرایط احراز شغل : مشاغل و اطلاعاتی است که در تجزیه شغل بدست می آید.
Condition of fill a job  
کارفرما : Employer شخص حقیقی یا حقوقی است که استخدام شده به دستور یا به حساب او کار می کند. کلیه کسانی که به عنوان مدیر یا مسئول عهده دار اداره کارگاه هستند نماینده کارفرما محسوب می شوند و کارفرما مسئول انجام کلیه تعهداتی است که نمایندگان مزبور در قبال فرد استخدام شده به عهده می گیرند.
پیمانکار : Contractor شخص حقیقی یا حقوقی است که ضمن عقد قرارداد کتبی متعهد گردد که ساخت بنائی یا تهیه و تحویل کالا یا خدماتی را در مقابل مبلغ معین که در متن قرارداد آمده است به عهده گیرد.
پیمان مدیریت : Management contract پیمانی که ابتدا طراحی پروژه توسط کارفرما از مهندسی طراح (مشاور) تأمین می شود و سپس از طریق مناقصه برای ساخت به پیمانکار سازنده محول می شود.
سپرده حسن انجام کار : Retention بر اساس مفاد ماده 35 دفترچه شرایط عمومی پیمان (در خصوص پیمانهای کارهای ساختمانی و تاسیساتی مربوط به طرحهای عمرانی ) از مبلغ ناخالص صورت وضعیت پیمانکار معادل 10 درصد به عنوان تضمین حسن انجام کار کسر و در حساب جداگانه ای نزد کارفرما نگهداری می شود.
کسورات : Withholding وجوهی است که طبق قوانین و مقررات از وجوه پرداختی به اشخاص حقیقی کسر و حسب مورد و طبق مقررات مربوطه به سازمانهای ذیربط پرداخت و یا به اشخاص مزبور مسترد می گردد.
مفاصا حساب : Certificate of liquidation به گواهی پرداخت کلیه بدهی تا زمان مذکور در آن اطلاق می شود و می تواند بابت بدهی مالیاتی، بیمه، عوارض نوسازی و ... صادر گردد.
بخشنامه و دستورالعمل : Circular note and instruction بخشنامه برای حسن اجرای مقررات توسط مدیران سازمانها یا واحدهای اداری تدوین و صادر می گردد. دستورالعمل ها برای نحوه انجام امور محوله صادر شده و در بعضی موارد در قوانین، صدور دستورالعمل بعهده هیات وزیران یا وزارتخانه ها یا سازمانها و غیره محول میشود.
مشخصات مدیران : Managers describtion نام، فامیل، سمت مدیران و اشخاص حقوقی بوده و در فرمهای مالیاتی دارندگان امضاء مجاز نیز تعیین شده است.
رزومه : Resume فرم حاوی سوابق تحصیلی، سوابق تجربی (سوابق کار)، مشاغل و سمت های قبلی کارکنان است.
مدیریت منابع انسانی : Human resources management جنبه انسانی مدیریت بوده و مهمترین عامل در ارتقای کمی و کیفی سازمان است.
هدف اجتماعی : Social objective عبارت است از احساس مسئولیت در مقابل نیازهای جامعه و ایجاد اعتبار برای سازمان و کارکنان است.
هدف وظیفه ای : Task objective عبارت از احساس مسئولیت در قبال وظایفی که بر عهده واحد منابع انسانی سازمان گذاشته می شود.
هدف اختصاصی : Allocated objective عبارت از احساس مسئولیت در قبال هدف های شخصی کارکنان شاغل در سازمان است.
هدف سازمانی : Organizational objective عبارت از احساس مسئولیت در قبال هدف های سازمانی با توجه به تعهد و تخصص نیروی انسانی موجود است.
واحد اندازه گیری بر حسب پول : Money measurement واحد اندازه گیری مشتری که برای سنجش، گزارش و ارزیابی هرگونه فعالیت، رویداد و واقعیت اقتصادی استفاده می شود (پول) است. این مفهوم محدودیت هایی را بر صورت های مالی اعمال می نماید، از جمله اینکه برخی از پدیده های کیفی در هر فعالیت اقتصادی قابل اندازه گیری بر حسب واحد پول نیسند، مانند تجربه یا مهارت مدیریت. دیگر آنکه واحد پول بر حسب ارزش آن در هنگام وقوع ثبت یک رویداد بیان می شود. بنابراین عدم اثبات ارزش پول و تغییرات بعدی در قدرت خرید واحد پول، تأثیری بر مبلغ ثبت شده نخواهد داشت. روش های جبران این کمبود، موضوع اصلی مبحث -حسابداری تورمی) است.
شخصیت حسابداری : Entity هر واحد تجاری از دیدگاه انجام امور حسابداری خود دارای شخصیتی مستقل و جدای از صاحبان آن و سایر اشخاص است. بدین ترتیب مطالبات یا بدهی های صاحبان یک واحد تجاری به اشخاص ثالث، جزء منابع و تعهدات آن واحد منظور نمی گردد. شخصیت حسابداری غالباً معرف یک واحد تجاری نظیر یک شرکت است. در این گونه موارد، شخصیت حسابداری مترادف با شخصیت حقوقی است.
تداوم فعالیت : Goiny concern اندازه گیری و سنجش هر رویدادی با فرض استمرار و تداوم فعالیت در ترازنامه منعکس می شود. این فرض اساس روش های متدوال و جاری گزارشگری مالی در نحوه اندازه گیری و طبقه بندی رویدادها است. بدیهی است در غیر این صورت گزارشگری حسابداری، باید با فرض گزارشگری در مورد یک واحد تجاری در حال انحلال عمل نموده و بالطبع کلیه منابع آن بر اساس ارزش های جاری منابع گزارش می شود که این امر در یک واحد تجاری در حال فعالیت امری نامربوط است.
بهای تمام شده : Cost دارایی ها به عنوان منابع اقتصادی یک شخصیت حسابداری در زمان های مختلف دارای ارزش های متفاوتی هستند. لاکن در حسابداری، دارایی ها بر مبنای ارزش زمان مبادله، یعنی بهای تمام شده ثبت می شوند.
ثبت دو طرفه : Double entry حقوق و علاقه گروه های مختلف ذی نفع نسبت به دارایی های هر واحد تجاری در (بدهی ها و حقوق صاحبان سرمایه) مستتر می باشد. چنین رابطه ای را می توان در معادله اصلی حسابداری ملاحظه کرد:
  دارایی ها = بدهی ها + حقوق صاحبان سرمایه
  بدیهی است هر رویدادی در هر دو طرف این معادله تأثیر خواهد گذاشت. به همین سبب حسابداری یک سیستم دوطرفه نامیده می شود. 
دارایی های جاری : Current Assets دارایی های جاری عبارتند از وجوه نقد و سایر دارایی هایی که به طور معمول انتظار می رود تا در طی یک دوره گزارش عملیات یا یک سال (هرکدام طولانی تر باشد) قابل تبدیل به وجه نقد باشد. منظور از دوره گردش عملیات (چرخه فعالیت) مدت زمانی است که پول تبدیل به کالا شده، به فروش رسیده و وجه حاصل از فروش آن دریافت شود. به طور مثال در یک شرکت تولیدی، از زمان مصرف وجوه نقد جهت خرید مواد اولیه و پرداخت دستمزد و سایر هزینه ها و سپس دارایی های جاری شامل اقلام متنوع پولی (موجودی نقد، سرمایه گذاری های کوتاه مدت، حساب ها و اسناد دریافتنی و ...) و همچنین اقلام متنوع غیر پولی (موجودی مواد و کالا، پیش پرداخت های کوتاه مدت) می باشد.
دارایی های غیر جاری (بلند مدت) : Non current assets دارایی های غیر جاری یا بلند مدت شامل کلیه دارایی هایی است که بر اساس ویژگی های یاد شده برای دارایی های جاری، نمی توان آنها را جزء دارایی های جاری طبقه بندی و گزارش نمود.
سرمایه گذاری های بلند مدت : Long term investments این طبقه از دارایی های غیر جاری به منظور استفاده از منفع و مزیت های مترتب بر سرمایه گذاری های بلند مدت واحد تجاری ایجاد می شوند. این گونه سرمایه گذاری ها بر مبنای ماهیت و هدف آنها از سرمایه گذاری های کوتاه مدت واحد تجاری که در زمره دارایی های جاری قرار می گیرد متمایز می شوند. سرمایه گذاری های بلند مدت اقلام متنوعی را شامل می شود از جمله سرمایه گذاری بلند مدت در سهام و اوراق بهادار سایر واحدهای تجاری، وجوه سرمایه گذاری شده برای مقاصد بلند مدت مانند سپرده های بلند مدت بانکی.
دارایی های ثابت : Fixed Assets به دارایی هایی که برای بهره برداری در جریان تولید کالا و خدمات تحصیل می شوند و عمر مفید نسبتاً طولانی داشته باشند، دارایی های ثابت اطلاق می شوند. اینگونه دارایی ها در مقایسه با دارایی های جاری دارای گردش کمتری هستند و برای ارائه خدماتی طی سال های متمادی خریداری می شوند. به همین سبب به عناوین دیگری مانند دارایی های عملیاتی یا اموال، ماشین آلات و تجهیزات نیز نامیده می شوند. از اقلام این طبقه از دارایی ها می توان زمین، ساختمان، انواع تاسیسات ، اثاثه، وسایط نقلیه، ابزار و ... را نام برد.
دارایی های نامشهود : Intangible Assets دارایی های بلند مدتی که فاقد موجودیت عینی هستند لاکن به عنوان یکی از منابع اقتصادی، به لحاظ حقوق و مزایایی که از مالکیت واحد تجاری بر آنها حاصل است دارای ارزش می باشند، دارایی های نامشهود نامیده می شوند. مانند سرقفلی، حق امتیاز و ... .
سایر دارایی ها : Other assets سایر دارایی ها شامل آن دسته از دارایی ها می باشد که نمی توان با توجه به نوع فعالیت و اهداف موسسه آنها را در زمره دارایی های ثابت و جاری طبقه بندی کرد. نمونه اقلام سایر دارایی ها عبارتند از حساب ها و اسناد دریافتنی بلند مدت، وجوه مسدود شده بانکی و اقلامی از اموال، ماشین آلات و تجهیزات که به عنوان مازاد یا اسقاط برای فروش نگهداری می شوند.
مخارج انتقالی به دوره های آتی : Transferred expenditure to next period برخی از مخارج واحد تجاری ممکن است در دوره های قبل انجام شده باشد، اما بدلیل انتفاع و درآمد حاصل از آنها در دوره های آتی به عنوان نوعی دارایی (پیش پرداخت بلند مدت هزینه) تلقی و در طی هر دوره بخشی از آن در مقابل درآمد حاصله به هزینه منظور شوند. از نمونه اقلام طبقه بندی مخارج انتقالی به دوره های آتی می توان مخارج قبل از مرحله بهره بردای، پیش پرداخت بلند مدت هزینه های بیمه و هزینه های تاسیس را نام برد.
بدهی ها : Liabilities بدهی ها به تعهدات و دیون واحد تجاری برای پرداخت پول یا ارائه خدمات و کالا در آینده اطلاق می شوند. به عبارت دیگر بدهی ها معرف ادعا یا حقوق اشخاص ثالث به دارایی های واحد تجاری است.
بدهی های جاری : Current liabilities تعهداتی که انتظار می رود تا در طی یک دوره گردش عملیات یا یک سال (هر کدام طولانی تر باشد) از محل دارایی های جاری یا از محل ایجاد سایر بدهی های جاری تصفیه شوند، بدهی های جاری نامیده می شوند. از اقلام مختلف این طبقه از بدهی ها می توان حساب های پرداختنی ، اسناد پرداختنی ، سایر حساب های پرداختنی، پیش دریافت ها، ذخیره مالیات و حصه جاری بدهی های بلند مدت را نام برد.
بدهی های بلند مدت (غیر جاری) : Non current liabilities اقلامی از بدهی های بلند مدت در یک واحد تجاری عبارتند از اسناد پرداختنی بلند مدت، وام های پرداختنی، پیش دریافت های بلند مدت و حصه غیر جاری ذخیره مالیات یا ذخیره مزایای پایان خدمت کارکنان.
حقوق صاحبان سهام : Equities حقوق صاحبان سهام عبارت است از مازاد دارایی های یک واحد تجاری بر بدهی های آن که به صاحبان سهام تعلق می گیرد.
سرمایه : Capital در شرکت های سهامی، سرمایه معرف میزان سرمایه اسمی یا قانونی شرکت سهامی است.
صرف سهام : Share premium هنگامی که یک شرکت سهامی، سهام خود را به بیش از ارزش اسمی به فروش رساند، مبلغ مازاد بر ارزش اسمی را صرف سهام یا اضافه ارزش سهام می نامند که در زمره حقوق صاحبان سهام طبقه بندی و گزارش می شود.
اندوخته ها : Reserves اندوخته ها عبارتند از بخشی از سود واحد تجاری که بر اساس الزامات قانونی یا تصمیم مجمع عمومی صاحبان سهام و به لحاظ حمایت از منافع بستانکاران واعتبار دهندگان و یا ایجاد منابع لازم برای طرح های توسعه آتی در نظر گرفته می شود و در طول دوره محدودیت قابل توزیع بین سهامداران نمی باشد.
سود (زیان) انباشته : Retained earnings بخشی از سود خالص دوره های قبل (پس از کسر زیان های حاصله) که میان سهامداران توزیع نشده است و محدودیتی نیز از توزیع آن وجود ندارد و یا مجموع زیان های سنوات گذشته (پس از کسر سودهای حاصله)، تحت سر فصل سود (زیان) انباشته در صورت های مالی طبقه بندی می شود. 
تعریف دارایی : Assets کلیه منابع اقتصادی اعم از مشهود و نامشهود که در تملک موسسه بوده و قابل تبدیل به پول و دارای منافع آتی برای موسسه باشند را دارائی می نامند. در این تعریف موضوع مالکیت دارائی ها یکی از مهمترین ویژگی هاست (در کل هر آنچه که در تملک موسسه باشد دارایی گفته می شود.
دارایی جاری : Current assets معمولاً سهل تر و سریعتر از دارئیهای ثابت و نامشهود به وجه نقد تبدیل می شوند . غالباً گردش حساب (کم و زیاد شدن) آنها طی سال مالی زیاد است.
وجوه نقد : Cash یکی از مهمترین دارائی هایی که در همه موسسات وجود دارد وجوه نقد است. در حسابداری به انواع پول نقدی که در داخل موسسه نگهداری می شود اصطلاح صندوق اطلاق می شود و به وجوهی که در حسابهای جاری موسسه نزد بانکهاست اصطلاحاً بانک گفته می شود.
مطالبات (بدهکاران، اسناد دریافتنی) : Debts / receiveable Accounts چنانچه موسسه ای خدمات یا کالای خود را بطور نسیه بفروشد از مشتریان خود طلبکار خواهد شد. البته ممکن است موارد دیگری نیز مانند پرداخت وجه دستی به دیگران مطالباتی را برای موسسه بوجود آورد. چنانچه در قبال این نوع مطالبات اسنادی مانند سفته یا برات از مشتریان دریافت می شود به آن اسناد دریافتنی گفته می شود و در غیر این صورت مطالبات موسسه را حسابهای دریافتنی می نامند. توضیحاً اینکه هر یک (اسناد دریافتنی و حسابهای دریافتنی) خود به تجاری و غیر تجاری نیز تقسیم می شوند.
موجودی های جنسی (موجودی کالا، موجودی مواد، موجودی کالای در جریان ساخت، موجودی ملزومات) : Inventories / goods in store انواع اجناسی که موسسات به قصد مصرف یا فروش نگهداری می نمایند به عنوان موجودی های جنسی شناخته می شوند.
موجودی کالا : Inventories شامل مال التجاره و کالائی است که موسسات بازرگانی به قصد فروش آنها را خریداری و نگهداری و نگهداری می کنند همچنین محصول ساخته شده موسسات تولیدی در این گروه قرار می گیرد.
موجودی مواد : Material stock شامل مواد اولیه و قطعات مصرفی در موسسات تولیدی است.
موجودی کالای در جریان ساخت : Work in process شامل کالائی است که در پروسه تولید قرار داشته و هنوز تکمیل نشده است.
موجودی ملزومات: Supplies شامل نوشت افزار و مواد و اجناسی است که به قصد مصرف و فروش خریداری شده اند.
پیش پرداخت هزینه: در گروه دارایی ای جاری قرار میگیرد. مخارجی هستند که معمولا به منافعی به شکل خدمات تبدیل خواهد شد. این منافع با وجودی که دریافت نشده اند اما انتظار می رود ظرف یکسال دریافت شود.
 Prepaid expense  
سرمایه گذاری کوتاه مدت: گروهی از دارایی ها که از نقدینگی بالایی برخوردارند ولی به قصد استفاده مستمر در واحد تجاری نگهداری نمیشوند. این حساب شامل سپرده اعتبارات اسنادی، سپرده شرکت در مناقصه و مزایده ، سپرده های گمرکی، سپرده ضمانت نامه های بانکی و سایر سپرده های کوتاه مدت است.
 Short – term in vestments  
حسابها و اسناد دریافتنی تجاری: Accounts receivable - trade حسابها و اسناد دریافتنی تجاری، عبارت است از مطالبات بنگاه اقتصادی با سر رسیدهای کوتاه مدت که از فروش کالا و یا ارائه خدمت ناشی می شود.
سایر حسابها و اسناد دریافتنی : Other accounts receivable کلیه مطالبات و دریافتنی های کوتاه مدت غیر از حسابها و اسناد دریافتنی تجاری در این حساب جای می گیرند که وام و مساعده کارکنان، سپرده های معوق، سود سهام دریافتنی و ... از آن جمله اند.
سفارشات و پیش پرداخت ها: Orders and prepayments به طور کلی سفارشات و پیش پرداخت ها، مخارج انجام شده ای است که هنوز مورد استفاده قرار نگرفته است. این حساب از مجموعه سفارشات برای خرید مواد اولیه، قطعات و لوازم یدکی و ... و یا پیش پرداخت خرید اقلام یاد شده و یا استفاده از خدمات مختلف است.
سایر دارایی های جاری: آن دسته از دارایی های جاری که در هیچ یک از هشت گروه قبلی جای نمی گیرند ، در این حساب ثبت می شوند.
 Other current assets  
دارایی های ثابت (اثاثه، ابزار و وسایل کار، وسایل نقلیه) : Fixed assets معمولاً سرعت تبدیل شدن آنها به وجه نقد پائین است. غالباً گردش حساب (کم و زیاد شدن) آنها طی سال مالی کم است. به قصد خرید و فروش خریداری و تحصیل نمی شوند. به مرور زمان ارزش خود را از دست داده و فرسوده و مستهلک می شوند. (به جز زمین)
اثاثه اداری : Office equipment دارائی هایی نظیر میز و صندلی، کابینت و تجهیزات اداری به عنوان اثاثه اداری شناخته می شوند.
ماشین آلات: Plant and equipment دارائی هایی که در موسسات تولیدی جهت تولید محصولات بکار گرفته می شوند : مانند ماشین های تراش، برش و پرس در حسابداری به عنوان ماشین آلات شناخته می شوند.
وسائط نقلیه: Vehicle به کلیه وسایل و تجهیزات حمل و بار مسافر مانند اتومبیلهای سواری، باری سبک و سنگین اطلاق می شوند.
سرمایه گذاری های بلند مدت: Longterm invest ments سرمایه گذاری های بلند مدت ، دارایی های بلند مدتی است که می تواند شامل حساب سرمایه گذاری بلند مدت در سهام و اوراق قرضه، سرمایه گذاری در واحدهای فرعی، وجوه سرمایه گذاری شده برای مقاصد آتی همچون بازخرید اوراق قرضه، بازخرید مزایای پایان خدمت کارکنان و یا سرمایه گذاری های بلند مدت در دارائی های مشهود در زمین و ساختمان است که در عملیات به کار گرفته نمی شود.
سپرده ها و مطالبات بلند مدت : Longterm deposits این حساب شامل وام های اعطایی بلند مدت، سپرده های بلند مدت نزد بان ها و موسسات و ... می باشد.
دارایی نامشهود : Tangible assets کلیه اقلام دارایی که قابل رویت نبوده و عینیت فیزیکی ندارند ولی دارای ارزش بوده و قابل نقل و انتقال هستند. داراییهای نامشهود خصوصیات زیر را دارند:
  موجودیت عینی ندارند.
  اندازه گیری منافع اقتصادی در آنها دشوار است.
  تعیین عمر مفید آنها دشوار است.
  معمولا به منظور استفاده در عملیات عادی و مستمر واحد تجاری تحصیل می شوند و نه به قصد فروش یا سرمایه گذاری.
تعریف بدهی: Liabilities کلیه دیون و تعهدات موسسه به اشخاص حقیقی و حقوقی را بدهی می نامند. بدهی های موسسه معمولاً در اثر خرید نسیه کالا و خدمات یا دریافت وام از دیگران بوجود می آیند و ظرف مدت معینی می بایست پرداخت شوند.
بدهی های کوتاه مدت (جاری): Short – term liabilities کلیه بدهی های شرکت که سررسید و موعد پرداخت آنها کمتر و پایین تر از یکسال است.
بستانکاران یا حسابهای پرداختنی: Accounts payable این بدهی ناشی از خرید نسیه کالا و خدمات از دیگران است. بازپرداخت در موعدی که طبق قرارداد و یا توافق به هنگام خرید مورد موافقت قرار گرفته است صورت می گیرد. ضمناً قبلاً عنوان این حساب بستانکاران بوده است.
اسناد پرداختنی : Notes payable علاوه بر قرارداد و یا توافق بین موسسه و فروشنده کالا و خدمات در قبال بدهی ایجاد شده اسنادی مانند سفته و برات نیز از طرف موسسه به طلبکار تسلیم می شود.
وام های پرداختنی : Loans payable گاهی موسسات منابع مالی مورد نیاز خود را از طریق دریافت وام یا تسهیلات از بانکها یا اشخاص و موسسات دیگر تامین می کنند که به این بدهی ها وام های پرداختنی اطلاق می گردد.
سود سهام پرداختنی: جزء بدهی های جاری است و تداعی گر سود نقدی سهام می باشد.
 Dividend payable  
بدهی های تعهدی یا معوق : Overdue liabilities  در طی یک دوره مالی شرکتها هزینه های خاصی را متحمل می شوند که اگر بابت آنها تا پایان دوره حسابداری وجهی پرداخت ننمایند، اصطلاحاً به آنها بدهی معوق می گویند.
مالیات بر درآمد پرداختنی (ذخیره مالیات) : Income tax payable تعهدات مربوط به مالیات بر درآمد در صورتی که طی یکسال مالی تسویه شود.
بدهی های بلند مدت (ثابت) : Longterm liabilities کلیه بدهی های شرکت که سررسید و موعد پرداخت آنها بیشتر و بالاتر از یکسال است. توضیح اینکه بدهی ثابت عنوان درستی نمی باشد ولی در بسیاری از کتابها و منابع این اصطلاح معادل بدهی بلند مدت به کار برده شده است.
ذخیره مزایای پایان خدمت کارکنان : Provision for employees termination benefits کارفرما موظف است بر مبنای سنوات خدمت و حقوق دریافتی کارکنان مبالغی به آنها پرداخت کند، با گذشت هر سال خدمت کارکنان برای شرکت تعهدی قانونی ایجاد می شود که باید ذخیره لازم برای آن شناسایی شود.
اوراق قرضه پرداختنی : Bond payable بدهی و تعهدات واحد تجاری به شکل اوراق قرضه که واحد تجاری ملزم به پرداخت آنها می باشد.
حقوق صاحبان سهام : Equities (networth) حقوق صاحبان سهام معرف علایق صاحبان اصلی موسسه نسبت به خالص دارائیهای موسسه است. حقوق صاحبان سهام باقیمانده منافع صاحبان اصلی موسسه را در دارائیهای موسسه که پس از کسر بدهیهای آن موسسه بدست آمده است نشان ی دهد. در یک موسسه تجاری حقوق صاحبان سهام در اصل منافع صاحبان اصلی موسسه را نشان می دهد. در حسابداری حقوق صاحبان سهام اهداف اصلی زیر دنبال می شود:
  تعیین منابع سرمایه موسسه.
  تعیین سرمایه قانونی و ثبت شده.
  تعیین سود سهامی که می تواند بین صاحبان سهام توزیع شود.
  حقوق صاحبان سهام در یک موسسه شامل موارد زیر است:
  سهام سرمایه.
  صرف (کسر) سهام.
  اندوخته ها.
  سود (زیان) انباشته.
سهام سرمایه: Capital stock برابر است با ارزش اسمی سهام منتشر شده. ارزش اسمی هر سهم به مبالغ ریالی معین شده هر سهم که بر روی گواهینامه سهام چاپ شده است اشاره می کند . ارزشهای اسمی غالباً تنها مبالغ صوری منعکس شده در گواهینامه سهام هستند. ارزش اسمی هر سهم ارتباط مستقیمی با ارزش بازار آن سهام ندارد. هر چند ارزش اسمی غالباً سرمایه قانونی شرکتها را بیان می کند ولی مبلغ آن توسط قوانین دولتی تعیین می شود. سهام عادی عموماً بخش عمده ای اط سهام منتشر شده را تشکیل می دهد. دارندگان سهام عادی صاحبان اصلی موسسه هستند. هر سهام دار عادی در مقابل هر سهم یک حق رای دارد و می تواند در اداره و کنترل نمودن موسسه از طریق حق رای خود دخالت کنند. سهام عادی فاقد سود تضمین شده هستند و در صورتی که موسسه سود تحصیل کند در سود موسسه سهیم خواهند بود. سرمایه قانونی به حداقل مبلغی که موسسه می بایست در تاسیس خود پرداخت و یا تعهد به پرداخت نماید اشاره می کند. افزایش سرمایه پرداخت شده به مبالغ پرداخت شده توسط سهامداران نسبت به سرمایه قانونی ثبت شده اشاره می کند.
صرف (کسر) سهام: Stock premium (discount) هرگاه موسسه سهام خود را به قیمتی بیش از ارزش اسمی آن به فروش رساند اصطلاحاً گفته می شود سهام با صرف به فروش رسیده و اختلاف بین ارزش اسمی و قیمت فروش را صرف سهام می گویند. در صورتی که سهام موسسه به قیمت کمتر از ارزش اسمی به فروش برسد اصطلاحاً می گویند سهام با کسر به فروش رسیده و اختلاف بین ارزش اسمی و قیمت فروش را کسر سهام گویند. البته صدور سهام به قیمت کمتر از ارزش اسمی در ایران ممنوع است.
اندوخته ها: Reserves آن بخش از سود را که به دلیل الزام قانونی و یا به اختیار صاحبان سهام موسسه برای مقاصد خاص یا مصارف عمومی کنار گذاشته می شود را اندوخته می گویند. اندوخته ها به دلایل زیر ممکن است ایجاد شوند:
  الزامات و محدودیتهای قانونی (مثل اندوخته قانونی)
  برای مقاصد خاص (مثل اندوخته توسعه و تکمیل)
  برای مصارف عمومی و احتیاطی (مثل اندوخته عمومی و احتیاطی)
اندوخته قانونی : Legal reserve شرکتهای سهامی طبق مفاد ماده 140 قانون تجارت مصوب اسفند ماه 1347 موظف اند همه ساله معادل 5% سود خالص خود را به عنوان اندوخته قانونی در نظر بگیرند. به موجب این ماده احتساب اندوخته قانونی تا زمانی که به میزان 10% سرمایه قانونی شرکت بالغ گردد الزامی است. اندوخته قانونی قابل انتقال به حساب سرمایه شرکت نبوده و قابل تقسیم نیز نمی باشد.
اندوخته توسعه و تکمیل : Completion and dovelopement reserve محدودیت در توزیع سود سهام ممکن است از تصمیمات مدیریت یا مجمع عمومی صاحبان سهام موسسه ناشی شده باشد. مثلاً مدیریت موسسه ممکن است بخشی از سود انباشته را برای توسعه آتی موسسه در نظر بگیرد. این اندوخته از نوع اختیاری می باشد. این نوع اندوخته ها در بعضی موارد از معافیتهای مالیاتی نیز برخوردار می گردند و در اصطلاح یک نوع اندوخته سرمایه ای است.
اندوخته عمومی و احتیاطی : Common reserve اندوخته احتیاطی برای تقویت بنیه مالی موسسه جهت مقابله در برابر زیانهای احتمالی یا استثنایی آتی منظور می گردد. اصولاً اندوخته احتیاطی بر خلاف اندوخته قانونی الزامی نیست و به همین جهت نرخ یا مبلغ این اندوخته در اساسنامه یا در مجمع عمومی صاحبان سهام تعیین می گردد و به همین اعتبار لازم الاجرا می باشد.
سود (زیان) انباشته :Retained earnings اصطلاح سود انباشته به سود خالص تقسیم نشده موسسه اطلاق می شود که این سود از محل سود سال جاری یا سالهای قبل به شکل سود سهام بین سهام داران توزیع نشده است. در توزیع این سود محدودیتی وجود ندارد. زیان انباشته نیز معرف زیانهای سال جاری یا سالهای قبل است. این نکته را باید به یاد داشته باشیم که حساب سود و زیان انباشته بیانگر وجوه نقد در شرکت نیست. نگهداری سود خالص تحصیل شده و عدم توزیع آن بین سهامداران عمدتاً به خاطر حفظ قدرت نقدینگی شرکت می باشد که می توان سود سهام را به شکل نقد و به میزان کل سود انباشته بین سهامداران توزیع کرد و در این مورد هیچ منع قانونی نیز وجود ندارد. لازم به یادآوری است که طبق ماده 90 قانون تجارت در صورت تحصیل سود توسط موسسه توزیع حداقل 10% از سود خالص سالانه بین سهامداران الزامی است.
تعریف سرمایه: Capital حق مالی صاحب یا صاحبان سرمایه یک موسسه نسبت به خالص دارایی های آن سرمایه نامیده می شود و در هر زمان از کسر کردن بدهی های یک موسسه از کل دارایی های آن بدست می آید.
  بدهی – دارائی = سرمایه
  در واقع روی دارائی های موسسه دو نوع حق وجود دارد:
  حق صاحب موسسه که سرمایه نامیده می شود.
  حق دیگران که بدهی گفته می شود.
تعریف درآمد: Revenues بهای کالای فروش رفته، خدمات انجام شده برای مشتریان و عواید سایر فعالیتهای عادی یک موسسه در یک دوره مالی که به تحصیل وجه نقد ، افزایش سایر دارایی ها و یا کاهش بدهی های آن منجر شود درآمد نامیده می شود.
تعریف هزینه: Expenses موسسات برای انجام فعالیتهای مربوط به کسب درآمد مخارجی نظیر خرید مواد و کالا، پرداخت حقوق و دستمزد، اجاره آب و برق و غیره که موجب خروج وجه نقد و کاهش سایر دارایی ها و یا افزایش بدهی های موسسه شود و کلیه خدمات مورد استفاده برای تحصیل درآمد در یک دوره مالی را هزینه می نامند.
تعریف سود: Profit مازاد درآمد کسب شده بر هزینه های واقع شده در یک دوره مالی سود نامیده می شود.  هزینه – درآمد = سود
تعریف زیان: Loos چنانچه هزینه های واقع شده در یک دوره مالی بیش از درآمد کسب شده باشد موسسه زیان کرده است.

فرهنگ لغات اداری (قسمت سوم)
معاونت  مجامع و ارزیابی عملکرد
رتبه بندی  معیاری به منظور تعیین جایگاه هر سازمان یا شرکت تحت پوشش شهرداری تهران- مورد استفاده در تعیین حقوق و مزایای مسئولین ذیربط
شاخصهای رتبه بندی  عبارتند از:
1) درآمد: نمایان گر میزان عملیات دوره
2)منابع انسانی
3)دارایی: ارزش دارایی های مولد و غیرمولد در اختیار واحد
4)سختی کار: عوامل محیطی مؤثر بر فعالیت واحد
5) پیچدگی فعالیت: میزان تخصصی و فنی بودن فعالیت  و تحصیلات نیروی انسانی واحد
6) سهم جامعه از فعالیت: تأثیر فعالیت بر کل جامعه
7)ارزیابی مدیریت عالی: در اختیار مدیریت عالی ذیربط
ارزیابی عملکرد عملکرد هیئت رئیسه و کارکنان هر واحد، تعیین کننده نقش هیئت مدیره در واحد ذیربط
شاخصهای ارزیابی عملکرد:  1) رشد نسبت درآمد به دارایی: بازدهی دارایی ها
2) رشد سرانه درآمد: بازدهی نیروی انسانی
3) ارائه به موقع صورتهای مالی: سیستم پذیری هیئت مدیره
4)    اظهارنظر حسابرس
5)    تعداد بندهای بازرس               بر اساس گزارش حسابرس بازرس قانونی تعیین میگردد.
6)    انجام تکالیف سال قبل     
7) افزایش ضریب کاهش هزینه ها: بر اساس گزارش کاهش هزینه
8) افزایش سود: واحدهای سود ده – بر اساس گزارش حسابرس
9) نسبت عملکرد به برنامه : اهداف کمی بودجه مصوب – تفریغ بودجه
10) رضایت مشتری : نظریه مدیریت عالی
مجمع عمومی  شرکت سهامی از اجتماع صاحبان سهام تشکیل میشود.
 مجامع عمومی عبارتند از: 1-مجمع عمومی موسس    2-مجمع عمومی عادی    3-مجمع عمومی فوق العاده
مجمع عمومی موسس به منظور رسیدگی به گزارش موسسین و تصویب آن و همچنین احراز پذیره نویسی کلیه سهام شرکت و تأدیه مبالغ لازم، تصویب طرح اساسنامه شرکت و در صورت لزوم اصلاح آن، انتخاب اولین مدیران و بازرسان شرکت و تعیین روزنامه کثیرالانتشار تشکیل میشود.
مجمع عمومی عادی باید سالی یکبار در موقعی که در اساسنامه پیش بینی شده است برای رسیدگی به ترازنامه و حساب سود و زیان سال مالی قبل و صورت دارایی و مطالبات و دیون شرکت و صورت حساب دوره عملکرد سالیانه شرکت و رسیدگی به گزارش مدیران و بازرسان و سایر امور مربوط به حساب های مالی تشکیل میشود
مجمع عمومی فوق العاده منحصراً به منظور انجام هرگونه تغییر در مواد اساسنامه یا در سرمایه شرکت یا انحلال شرکت قبل از موعد تشکیل میشود
مجمع عمومی عادی بطور فوق العاده هرگاه در زمانی غیر از موقعی که در اساسنامه پیش بینی شده، مجمع عمومی عادی تشکیل شود و دستور جلسه خارج از موارد دستور جلسه مجمع عمومی فوق العاده باشد
شرکت سهامی : شرکتی است که سرمایه آن به سهام تقسیم شده و مسئولیت صاحبان سهام، محدود به مبلغ اسمی سهام آنهاست
سهام سهم قسمتی است از سرمایه شرکت سهامی که مشخص کننده میزان مشارکت و تعهدات و منافع صاحب آن در شرکت سهامی می باشد. ورقه سهم، سند قابل معامله ای است که نماینده تعداد سهامی است که صاحب آن در شرکت سهامی دارد. سهم ممکن است با نام یا بی نام باشد
هیئت مدیره یکی از ارکان قابل اهمیت در شرکتهای سهامی، هیئت مدیره و یا مدیران می باشند
مدیرعامل مدیرعامل یک نفر شخص حقیقی است که در حدود اختیارات تفویض شده از سوی هیئت مدیره، به وی نماینده شرکت محسوب و از طرف شرکت حق امضاء دارد

اداره کل امور مجامع و شوراهای سازمانها